Лаҵарамза 1, 1893 шықәсазы Лыхны ақыҭан диит иналукааша аҳәынҭқарратә, аполитикатә усзуҩ, ареволиуционер Нестор Аполлон-иҧа Лакоба
Н.А. Лакоба 1905-1910 шықәсқәа рзы аҵара иҵон Тифлистәи адоуҳатә семинариаҿы. Убасгьы аҵара иҵон еиуеиҧшым аҵараиурҭақәа рыҟны. Мшаҧымза 1917 шықәсазы анхаҩцәа реизараан далхын Гәдоуҭатәи аҟәша акомиссарс. Жәабранмза 1922 шықәсазы Н.А. Лакоба далырхуеит Аҧсны Жәлар Ркомиссарцәа Рхеилак ахантәаҩыс. 1930 шықәсазы Аҧсны Жәлар Ркомиссарцәа рхеидкыла аҧыхын. Н.А. Лакоба Аҧснытәи ССР Анагӡаратә комитет хада ахантәаҩыс далххеит. Н.А. Лакоба даараӡа ҳаҭыр змаз, инагаз напхгаҩын. Иара ибзоуроуп Аҧсны акультура арҿиара, усҟантәи аамҭазтәи аҵаруаа ҿарацәа реиҵааӡара. Акыр азҿлымзара аиҭон Аҧсны аҧсшьареи агәабзиара аиҭашьақәыргылареи ирыдҳәалоу аҭыҧқәа реиҿкаара.
Н.А. Лакоба инапхгарала еиҿкаан ауаажәларратә-хақәиҭтәратә гәыҧ «Кьараз». Ари агәыҧ имҩаҧнагоз аусқәа акырӡа аҵанакуан Аҧсны алахьынҵа, аҭоурых азы. Н.А. Лакоба ианашьан хыҧхьаӡара рацәала амедалқәеи аорденқәеи.
1936 шықәсазы Н.А. Лакоба Қарҭҟа ааҧхьара иҭаны, хықәкыла ашҳам иҭаны дҭархан. Уи анахыс «жәлар раӷа» ҳәа ахьӡ ихырҵеит. Уи инамаданы Н.А. Лакоба иҧшәмаҧҳәыс Сариа Лакобеи, 70 шықәса зхыҵуаз иан Шьахәснеи, иҧа Рауфи гәымбылџьбарыла иҭархан.
Н.А. Лакоба ихьӡ ахуп Аҧсны амҩадуқәа. Аҟәатәи аботаникатә баҳчаҿы игылоуп ибиуст. Ихьӡ наунгӡа иаанхеит убасгьы аҧсуа сахьаркыратә литератураҿы, аҟазацәа русумҭақәа рыҟны, уҳәа. Н.А. Лакоба ихьӡала иҭыхуп акиножәабжь «Иҧшьоу ажьира асаркьал».
